Gangbare diameters per toestel
Afvoerleidingen worden aangeduid met de buitendiameter in millimeters. De binnendiameter is iets kleiner, afhankelijk van de wanddikte. Welke maat nodig is, hangt af van de hoeveelheid water die een toestel in korte tijd loost: een wc spoelt in een paar seconden zes tot negen liter weg, een wastafel veel minder. In woningen komen meestal de volgende maten voor:
- wastafel en fonteintje: meestal 32 of 40 mm;
- douche, bad en douchegoot: meestal 40 of 50 mm;
- keukenaanrecht en vaatwasser: meestal 40 of 50 mm;
- wasmachine: meestal 40 of 50 mm;
- toilet: meestal 90 of 110 mm;
- standleiding en grondleiding: meestal 110 mm, buiten soms 125 mm.
Een leiding mag in stroomrichting nooit kleiner worden. Sluiten meerdere toestellen op één verzamelleiding aan, dan wordt die meestal een maat groter uitgevoerd dan de grootste toestelleiding. Ook is het gangbaar dat de wc-afvoer apart op de standleiding aansluit en niet via de leiding van de douche of wastafel, zodat een volle spoeling geen water uit andere sifons trekt.
Afschot: niet te weinig en niet te veel
Een liggende afvoerleiding heeft afschot nodig, een lichte helling in de stroomrichting. Voor afvoerleidingen in woningen ligt dat meestal rond de 1 tot 2 centimeter per meter. Bij te weinig afschot stroomt het water traag, blijven vaste delen liggen en ontstaat langzaam een laag vet of slib. Bij een leiding die tegen afschot ligt, blijft er zelfs permanent water staan.
Meer afschot is niet altijd beter. Bij een steile leiding loopt het water vooruit en blijven vaste delen achter, zeker bij de lange grondleiding van de wc. Een gelijkmatig afschot over de hele lengte, zonder knikken of doorhangende stukken, geeft de beste doorstroming. Daarom worden leidingen met beugels op vaste afstanden ondersteund.
De sifon: water als afsluiter
Elk toestel heeft een stankafsluiter of sifon. Daarin blijft een laagje water staan, de waterslot, dat meestal ongeveer 50 mm hoog is. Dat waterslot houdt rioollucht tegen. Bij een wc zit de sifon in de pot zelf, bij een douchegoot of putje in de vloer in het putje. Bij een wastafel is het de bekende bocht of bekersifon onder de bak, die u met de hand kunt losdraaien om haren en vuil te verwijderen.
Een sifon kan op drie manieren leegraken. Bij weinig gebruik verdampt het water, bijvoorbeeld in een logeerbadkamer. Bij een volle stroom door de leiding kan het water worden meegezogen. En bij drukverschillen in de standleiding kan het water worden weggeduwd of weggezogen. Rioollucht in een ruimte die weinig wordt gebruikt, is vaak met een emmer water opgelost.
Ontluchting en beluchters
Als water door een leiding stroomt, verplaatst het lucht. Zonder toevoer van lucht ontstaat onderdruk, die het water uit de sifons zuigt. Daarom loopt de standleiding meestal door tot boven het dak: de ontspanningsleiding. Via die opening kan lucht vrij in en uit het systeem, en kunnen rioolgassen ongehinderd weg.
Bij lange toestelleidingen of toestellen ver van de standleiding wordt vaak een beluchter geplaatst. Dat is een klepje dat lucht binnenlaat bij onderdruk en dicht blijft bij overdruk. Een beluchter vervangt de dakontluchting niet, maar vult hem aan. Hij zit vaak achter een kastje of in de sifon, en moet bereikbaar blijven omdat het klepje na verloop van tijd kan gaan haperen.
Signalen dat de afvoer niet goed is aangelegd
Een aantal klachten wijst eerder op de aanleg dan op een losse verstopping. Een afvoer die gorgelt als elders in huis wordt doorgetrokken, duidt meestal op een ontluchting die onvoldoende werkt. Steeds terugkerende verstoppingen op dezelfde plek wijzen vaak op te weinig afschot, een doorhangend stuk of een te scherpe bocht. Rioollucht terwijl alle sifons gevuld zijn, kan op een lekkende verbinding of een losse mof duiden.
Een camera-inspectie maakt zichtbaar of er water blijft staan, of verbindingen goed aansluiten en waar de leiding verloopt. Zo wordt duidelijk of reinigen voldoende is of dat een aanpassing nodig is. Bij een verbouwing van badkamer of keuken is dat het ideale moment om leidingen met onvoldoende afschot of een ontbrekende ontluchting meteen goed te leggen.
Hoe Bosmans helpt bij afvoerleidingen in huis
De rioolmonteurs van Bosmans Rioolservice verhelpen verstoppingen in sifons, toestelleidingen en standleidingen met een veerapparaat of hogedrukspoelen, afhankelijk van het soort vervuiling. Met de inspectiecamera wordt bekeken waarom een afvoer steeds opnieuw dichtzit, en rioollucht wordt met een druktest of camera-inspectie herleid tot de bron. Blijkt een leiding beschadigd, dan volgt een gericht advies voor reparatie of relining. U hoort het tarief voordat de monteur rijdt, en op het werk krijgt u 2 jaar garantie.